Xây Dựng Thói Quen Tốt: Nền Tảng Cho Cuộc Sống Cân Bằng

Sức mạnh của thói quen là vô cùng lớn. Chúng định hình nên con người và quyết định mức độ hạnh phúc, sức khỏe, cũng như sự cân bằng trong cuộc sống của chúng ta.

Thông thường, con người có xu hướng để ý chí và động lực quyết định: khi có động lực chúng ta tập thể dục, chăm chỉ làm việc, hoặc kỉ luật rèn luyện bản thân, nhưng khi động lực dần vơi cạn và ý chí bị cám dỗ, chúng ta dễ dàng rơi vào trạng thái trì hoãn. Khi đã hình thành thói quen tốt, chúng ta hầu như không cần dựa vào ý chí và động lực để đưa ra quyết định hay hành động nữa.

Sức mạnh của thói quen là vô cùng lớn.

Việc tạo dựng thói quen tích cực cũng mang đến cơ hội tuyệt vời cho sự phát triển cá nhân. Thay đổi cuộc sống có thể là một nhiệm vụ to lớn, nhưng khi được chia thành những phần nhỏ, nhiệm vụ đó có thể trở nên dễ dàng hơn rất nhiều. Và bằng việc nhìn nhận rõ những thói quen nào đang hỗ trợ bạn và những thói quen nào cản trở sự tiến bộ của bạn, bạn có thể tạo ra sự thay đổi tích cực.

Tuy nhiên, việc xây dựng thói quen tốt đòi hỏi rất nhiều nỗ lực và thời gian. Tiến sĩ Lisa Marsch, chuyên gia về thay đổi hành vi tại Cao đẳng Dartmouth, nhấn mạnh: “Bước đầu tiên để thay đổi hành vi của bạn là nhận thức về những việc bạn làm thường xuyên. Hãy tìm kiếm các mô hình trong hành vi của bạn và những gì kích hoạt các thói quen không lành mạnh mà bạn muốn thay đổi”.

Hãy cùng Me&We khám phá những cách hiệu quả để loại bỏ thói quen xấu, xây dựng thói quen tốt và tiến gần hơn đến phiên bản tốt nhất của chính mình trong bài viết dưới đây nhé!

Hiểu về thói quen

Thói quen là những hành vi được thực hiện lặp đi lặp lại một cách tự động. Theo nghiên cứu của University College London, trung bình, một người cần 66 ngày để hình thành một thói quen mới, nhưng con số này có thể thay đổi tùy thuộc vào mức độ phức tạp của hành vi và sự cam kết cá nhân. Đồng thời, một thói quen đòi hỏi ít nỗ lực hơn sẽ dễ hình thành hơn.

Ví dụ: Việc thay thế đồ ăn vặt bằng các loại hạt hoặc trái cây sẽ đơn giản hơn so với việc từ bỏ hoàn toàn thói quen ăn vặt.

Lên kế hoạch

Để xây dựng thói quen tốt, bạn cần một kế hoạch cụ thể và thực tế.

Thay vì đặt những mục tiêu chung chung như “tập thể dục thường xuyên,” hãy chuyển đổi chúng thành mục tiêu rõ ràng và có thể đo lường, chẳng hạn như “tập thể dục 30 phút, 3 lần mỗi tuần” hoặc “đọc 10 trang sách mỗi ngày.” Mục tiêu cụ thể không chỉ giúp bạn theo dõi tiến trình, đo lường sự tiến bộ mà còn giảm cảm giác choáng ngợp.

Để xây dựng thói quen tốt, bạn cần một kế hoạch cụ thể và thực tế.

Khi mới bắt đầu, bạn hãy tập trung vào những mục tiêu nhỏ để dễ dàng duy trì động lực. Bởi, nếu một hành động đòi hỏi nhiều nỗ lực hơn mức bạn sẵn sàng bỏ ra, bạn sẽ dễ nản lòng và từ bỏ. Chỉ khi đã quen dần với tần suất và độ khó, hãy từ từ nâng cấp mục tiêu.

Đồng thời, hãy thay đổi từng thói quen một cách tuần tự thay vì cố gắng thay đổi quá nhiều thói quen cùng lúc. Khi một thói quen mới đã trở thành một phần trong cuộc sống của bạn, hãy chuyển sang thói quen tiếp theo. Bởi nếu thay đổi quá nhiều hành vi cùng lúc, bạn có thể cảm thấy choáng ngợp và quá tải.

Ngoài ra, việc lên kế hoạch cho những trở ngại cũng rất quan trọng. Hãy nghĩ về những gì có thể làm bạn chệch hướng khỏi mục tiêu của mình, hoặc cản trở nỗ lực của bạn để đạt được thành công? Làm thế nào mà bạn vẫn có thể đưa ra được những lựa chọn lành mạnh trong những tình huống bất ngờ, thời điểm căng thẳng hoặc khi bị cám dỗ bởi những thói quen cũ?

Kiên trì với lộ trình mình đã đặt ra

Duy trì thói quen là một thách thức lớn. Để việc bắt đầu và duy trì thói quen mới trở nên dễ dàng hơn, bạn có thể áp dụng những cách dưới đây:

• Loại bỏ những yếu tố kích hoạt tiêu cực:

Xác định những người, địa điểm và hoạt động có thể ảnh hưởng tiêu cực tới việc bạn thực hiện thói quen mới. Sau đó, thay đổi hành vi của bạn với những điều đó.

Ví dụ:

Nếu bạn muốn giảm uống cà phê, thay vì gặp bạn bè tại quán cà phê, hãy mời họ đến nhà hoặc hẹn nhau đi dạo.

• Chia nhỏ thói quen

Việc chia thói quen thành những hoạt động nhỏ sẽ giúp bạn dễ thực hiện và đạt được hơn.

Ví dụ, nếu mục tiêu của bạn là: Thiền 20’ 1 ngày, thì bạn có thể chia thành 2 lần thiền vào sáng và tối, mỗi lần thiền 10’

Hay, mục tiêu của bạn là nhảy dây 1000 cái, thì thay vì nhảy liền 1000 cái, bạn có thể chia nhỏ thành 3 lần nhảy, mỗi lần nhảy hơn 300 cái.

• Nhanh chóng quay lại đúng hướng

Việc xây dựng thói quen thành công phụ thuộc vào việc lặp lại thường xuyên một hành vi. Nói cách khác, bạn chỉ cần nhất quán, không cần hoàn hảo. Khi mới bắt đầu, bạn có thể sử dụng sổ hoặc những ứng dụng trên điện thoại để theo dõi tiến trình của mình. Việc theo dõi này sẽ giúp bạn luôn nhớ tới mục tiêu, để từ đó duy trì những hành động cho tới khi bạn đạt được chúng.

Tuy nhiên, bất cứ ai trong chúng ta cũng có thể đi chệch hướng -  và điều đó không sao cả. Nhưng ngay sau đó, hãy quay lại đúng hướng nhanh nhất có thể.

Nghiên cứu đã chỉ ra rằng, việc bỏ lỡ thói quen 1 lần, bất kể khi nào, sẽ không có tác động đáng kể đến tiến trình lâu dài của bạn. Khi bạn rơi vào tình huống này, hãy quay lại với bản kế hoạch trở ngại mà bạn đã lập ra trước đó. Nó có thể sẽ giúp bạn nhanh chóng lấy lại động lực, chỉ dẫn cho bạn những điều cần làm để quay lại lộ trình.

“Mọi thứ có thể không diễn ra như kế hoạch và điều đó không sao cả. Thay đổi là một quá trình và điều quan trọng nhất là phải tiếp tục tiến về phía trước”

• Biến việc duy trì thói quen thành niềm vui

Bạn sẽ kiên trì lâu hơn và đạt được nhiều hơn nếu bạn biến việc theo đuổi mục tiêu trở nên thú vị. Điều này không chỉ giúp bạn cải thiện khả năng thực hiện mục tiêu, mà còn biến việc theo đuổi mục tiêu thành một niềm vui, một trải nghiệm tích cực chứ không phải là điều gì đó khủng khiếp.

Một cách tuyệt vời để bắt đầu là gắn mục tiêu với một hoạt động bạn yêu thích:

Ví dụ: Cho phép bản thân xem chương trình mình yêu thích khi tập thể dục

Xem bộ phim mình yêu thích trong khi ăn những món ăn lành mạnh.

Kiên nhẫn thực hiện

Kiên nhẫn là yếu tố cốt lõi để duy trì thói quen lâu dài. Bởi không phải mọi thay đổi đều mang lại kết quả ngay lập tức.

Ví dụ, nếu bạn bắt đầu với mục tiêu chạy bộ mỗi sáng, bạn có thể chỉ chạy được 5 phút trong những ngày đầu tiên. Nhưng qua từng ngày, bằng sự kiên nhẫn và lặp lại, bạn sẽ dần tăng được thời gian và sức bền.

Hay khi bạn hình thành thói quen dậy sớm. Ban đầu bạn có thể cảm thấy mệt mỏi và thiếu động lực, nhưng sau vài tuần, cơ thể sẽ bắt đầu quen với nhịp sinh học mới. Sự kiên nhẫn giúp bạn vượt qua giai đoạn khó khăn này, và khi đã hình thành thói quen, bạn sẽ không cần tốn nhiều ý chí hay năng lượng để duy trì nó.

Kiên nhẫn là yếu tố cốt lõi để duy trì thói quen lâu dài. Bởi không phải mọi thay đổi đều mang lại kết quả ngay lập tức.

Tìm kiếm sự hỗ trợ

Tìm kiếm sự hỗ trợ từ những mối quan hệ xung quanh là một bước quan trọng nhưng thường bị bỏ qua trong hành trình xây dựng thói quen mới. Hãy tìm kiếm sự hỗ trợ từ bạn bè, người thân hoặc cộng đồng và chia sẻ với họ về mục tiêu của bạn. Họ có thể là nguồn cổ vũ giúp bạn duy trì động lực để đạt được mục tiêu của mình.

Một nghiên cứu đã chỉ ra rằng, sự hỗ trợ xã hội có thể tác động tích cực đến các hành vi liên quan đến sức khỏe. Ví dụ, tham gia một nhóm xã hội hoặc nhờ bạn bè giúp đỡ có thể giúp bạn kiên trì với các mục tiêu sức khỏe của mình như bỏ thuốc lá hoặc tập thể dục thường xuyên.

Bạn có thể rủ một người bạn tham gia cùng hành trình rèn luyện sức khỏe hoặc chỉ đơn giản là chia sẻ mục tiêu của mình để nhận được sự động viên. Điều này có thể trở thành điểm tựa quan trọng giúp bạn vượt qua những thử thách và giữ vững lộ trình khi gặp khó khăn.

Tại Me&We, chúng tôi vẫn thường nhận được yêu cầu giúp đỡ từ khách hàng trong việc loại bỏ những thói quen không lành mạnh - những thói quen đã gắn liền với họ trong suốt một khoảng thời gian dài và thay thế bằng những thói quen mới tích cực hơn. Nếu bạn cần một người đồng hành chuyên nghiệp và tin cậy giúp bạn loại bỏ những trở ngại trong cuộc sống để xây dựng những thói quen hiệu quả, đừng ngần ngại liên hệ với team Me&We ngay tại đây nhé!

Xây dựng thói quen tốt không chỉ là một hành trình cải thiện bản thân mà còn là cách chúng ta định hình cuộc sống và tương lai của mình. Mỗi bước nhỏ, mỗi nỗ lực kiên trì đều góp phần tạo nên một phiên bản tốt hơn của chính bạn. Dù khó khăn ban đầu có thể khiến bạn cảm thấy nản lòng, hãy nhớ rằng sự thay đổi lớn thường bắt đầu từ những thay đổi nhỏ.